Dzięki interdyscyplinarnemu podejściu, proste rzuty kostką na zajęciach edukacji wczesnoszkolnej stają się pretekstem do ćwiczenia wyobraźni, logicznego myślenia oraz umiejętności społecznych. Warto korzystać z tych popularnych pomocy dydaktycznych, a nawet samemu je tworzyć z dziećmi.
Podczas mojego wystąpienia na INSPIR@CJACH WCZESNOSZKOLNYCH 2026 skupiłam się na wykorzystaniu kości do gry jako wszechstronnego narzędzia w edukacji wczesnoszkolnej i przedszkolnej. Historyczne korzenie tej „pomocy dydaktycznej”, sięgające starożytności, wskazują na jej ogromny potencjał w stymulowaniu rozwoju fizycznego, emocjonalnego, społecznego i poznawczego u najmłodszych. Mamy tu do dyspozycji różnorodne techniki pracy, od Story Cubes po gry matematyczne i zabawy ruchowe, które angażują dzieci w proces nauki.
Rozwój fizyczny małego dziecka został rozpatrzony w aspekcie motoryki dużej oraz małej. Od ćwiczeń ogólnorozwojowych, w których kości mogą wskazywać określony ruch, jak i częstotliwość powtórzeń do ćwiczeń motoryki małej. Tutaj istotną rolę odgrywa zabawowa forma działania. Dziecko rzutem kostki losuje określony wzór i przenosi go na kartkę papieru. Z kilku takich wzorów powstaje obraz, który może stać się np. początkiem formy malarskiej podyktowanej wyobraźni dziecka. Dzięki temu uczeń usprawnia ruchy dłoni oraz precyzję działania w ciekawy dla niego sposób.
Rozwój społeczny to chociażby ustalanie wspólnych zasad i uczestnictwo w grach zespołowych. Kości pomagają najmłodszym wchodzić w role i podejmować interakcje społeczne. Zachęcają do wyrażania własnego zdania i argumentowania potrzeb (zasad), które chcielibyśmy przyjąć w naszej małej społeczności.
Rozwój emocjonalny, który cechuje duża labilność w okresie dziecięcym to przede wszystkim nauka rozpoznawania, nazywania i radzenia sobie z emocjami. Kości emocji w połączeniu z kośćmi z pytaniami typu: Komu najczęściej mówisz, że tak się czujesz? zachęcają dziecko do otwartości, refleksji i wypowiadania się na dość trudne tematy. Natomiast gry wykorzystujące kości i oparte na rywalizacji pozwalają dzieciom na przeżywanie trudnych emocji w bezpiecznym i przyjaznym otoczeniu. Uczą reagowania i radzenia sobie z sytuacjami życiowymi.
Rozwój poznawczy w aspekcie wykorzystania różnego rodzaju kości to prawdziwe bogactwo pomysłów. Od kości Story Cubes i tworzenia opowiadań, utrwalania wierszy i piosenek, tworzenia zasobów pojęciowych do określonych tematów do kości matematycznych i ich interdyscyplinarnego wykorzystania. Dobrym przykładem mogą być tutaj szybkie gry wykorzystujące mechanizm przeliczania wykorzystywane przez uczniów, którzy wcześniej skończyli swoje zadania (Shut the box, Kołówka).
Całość stanowi bogaty zbiór inspiracji dla nauczycieli, promując kreatywne metody dydaktyczne łączące zabawę z realizacją celów edukacyjnych. Opracowanie tematu zachęca również nauczycieli do samodzielnego tworzenia pomocy naukowych, które czynią codzienne lekcje bardziej dynamicznymi i atrakcyjnymi. Uzupełnieniem wystąpienia jest bezpłatny ebook do pobrania jako źródło inspiracji.
Zapraszam do obejrzenia wystąpienia:
***
Organizatorami zorganizowanej w dniach 23-24 maja 2026 w Warszawie konferencji INSPIR@CJE WCZESNOSZKOLNE 2026 byli: Edunews.pl, Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Wiedzy THINK! oraz Think Global sp. z o.o.
Partnerem merytorycznym była społeczność nauczycieli: Superbelfrzy RP.
Partnerem głównym konferencji był Amazon Polska.
Partnerzy konferencji: Cyfrowy Dialog, Learnetic, MAC Edukacja, Moje Bambino, Nowa Era, Remi, WSiP, WCIES.
Współpraca / wystawcy: STEAM House, FAST Heroes, Kampania "Mamy kota na punkcie mleka".
Notka o autorce: Agnieszka Besser-Krysiak jest nauczycielką wychowania przedszkolnego w Zespole Szkoły Podstawowej i Przedszkola w Czechach. Od lat zaangażowana w pracę z dziećmi najmłodszymi w oparciu o filary Planu Daltońskiego. Zwolenniczka szkoły opartej na budowaniu relacji. Jest miłośniczką nowoczesnych technologii, kodowania i zabaw z wykorzystanie IT.
