W Szwecji uczniowie już od pierwszej klasy podstawówki obowiązkowo uczęszczają na lekcje szycia lub prac w drewnie oraz gotowania. W Norwegii program obfituje w zajęcia praktyczne, w tym również takie „przygotowujące do życia”, jak gotowanie, szycie czy prace stolarskie (bez podziału na płeć). I mowa tu nie o szkołach zawodowych, lecz ogólnokształcących. Program obowiązkowej edukacji w Finlandii obejmuje liczne przedmioty nauczania, wśród których jest miejsce na muzykę i plastykę (przedmioty uważane w innych krajach za zbędne), a także naukę gotowania, szycia czy obróbki drewna prowadzoną w ramach lekcji gospodarstwa domowego. Finowie nie dzielą zajęć na „męskie” i „żeńskie”, dlatego dziewczęta uczą się stolarki, a chłopcy poznają podstawy krawiectwa.
W Szkole Podstawowej nr 27 w Gdańsku od 3 lat funkcjonuje szkolna pracownia krawiecka CraftRoom. Pracownia wyposażona jest w profesjonalne maszyny do szycia – część z nich została zakupiona przez Szkołę, 5 zostało przekazanych przez Uczniowski Klub Sportowy EUROPEJCZYK (po obozie letnim, na którym jednymi z zajęć były zajęcia krawieckie), 5 przekazało szkole Stowarzyszenie Przyjaciół SP 27 EUROPEJCZYK, które pozyskało fundusze na projekt „Klub Szyjących Mam” w ramach Gdańskiego Funduszu Sąsiedzkiego.
CraftRoom jest miejscem, które łączy pokolenia – organizowane są tu warsztaty dla mam z dziećmi, na sobotnie spotkania przychodziły osoby starsze, młodsze – pracownia jest otwarta dla wszystkich. Na zajęciach pozalekcyjnych korzystają z niej ucznennice SP 27, około 50 młodych adeptek szycia.
Pomysł na stworzenie autorskiego projektu „Edukacja szyta na miarę” dla klas 0-3 zrodził się podczas zajęć krawieckich, które prowadzę dla uczennic klas 3-7. Na jednym ze spotkań, wyciągając centymetry, rozrysowując wykroje i ucząc moje dziewczynki przenoszenia ich na materiał w mojej głowie zaświeciła się lampeczka – przecież szyjąc można uczyć matematyki!
Długo nie trwało, gdy projekt doczekał się realizacji. Jak to możliwe, że podczas szycia uczę dzieci matematyki? Jak łączę działania praktyczne z matematycznymi?
Uczniowie klas 0-3 najlepiej uczą się poprzez twórcze działanie. Projekt „Edukacja szyta na miarę” składał się z kilku etapów. Najtrudniejszy był wybór materiałów – tu pole do popisu miały wychowawczynie. Następnie uczniowie mieli za zadanie pociąć materiał na worki – w ruch poszły mydełka krawieckie, centymetry i nożyczki. Każdy musiał mieć przygotowane dwa kawałki materiału, dwa półtorametrowe sznurki i dwa sznurki 10-centymetrowe. Maluszki otrzymały części worka już gotowe, musiały porównać ich wielkość i długość, dzieci z klas 2 i 3 wszystkie komponenty musiały przygotować same. Rozplanowanie, mierzenie, porównywanie – to wszystko, czego dzieci mogły nauczyć się z zadań w książkach, robiły w praktyce.
Najwięcej emocji przyniósł ostatni etap projektu – szycie. Jak zawsze mogłam liczyć na pomoc moich uczennic z klas 4-7, które uczęszczają na prowadzone przeze mnie zajęcia krawieckie już od 3 lat. Uczestnicy projektu dobierali się w pary, wykazując się umiejętnością współpracy. Po zapoznaniu się z budową maszyny do szycia, zasadami jej działania i przede wszystkim – zasadami bezpieczeństwa podczas szycia, dzieci przy pomocy starszych koleżanek rozpoczęły naukę szycia.
Chłopcy niczym kierowcy formuły 1 żwawo naciskali pedały od maszyn, prowadzili materiał tak, żeby szwy wychodziły równe. Potwierdziło się, że dobrzy krawcowie są…. płci męskiej! Dziewczynki z gracją zasiadły do maszyn, rozmyślały jak worek można ulepszyć, dyskutowały – jak to dziewczyny. Czas w szkolnym CraftRoomie leciał bardzo szybko, nim się obejrzeliśmy worki były uszyte. I tak kilka sesji w szkolnej pracowni krawieckiej zaowocowało tym, że prawie wszyscy uczniowie z klas 0-3 mają swoje najlepsze, bo własnoręcznie uszyte i niepowtarzalne worki na buty.
Dzieci mają ogromną satysfakcję, że stworzyły coś samodzielnie. Starsze dziewczynki, ekipa CraftRoomowa, mogły działać na rzecz młodszych koleżanek i kolegów, po raz kolejny pokazały jakimi są świetnymi organizatorkami czasu i jak doskonale potrafią zaplanować działania.
Przed moją najstarszą ekipą CraftRoomową największy projekt - Kraftuś, czyli szycie węży dla grup trzylatków z gdańskich przedszkoli. Do uszycia mamy około 60 spacerowych gadów, według autorskiego projektu.
Zachęcamy wszystkich do organizowania w szkołach zajęć krawieckich! To świetna zabawa, przy której uczniowie mogą się wiele nauczyć.
Notka o autorce: Anna Krause jest wicedyrektorem w Szkole Podstawowej nr 27 w Gdańsku, nauczycielką edukacji wczesnoszkolnej. Pomysłodawca i autor innowacji pedagogicznych dla klas młodszych. Pasjonatka szycia, inicjatorka stworzenia pracowni krawieckiej CraftRoom w szkole. Prezes UKS Europejczyk oraz Stowarzyszenia Przyjaciół SP 27 EUROPEJCZYK.
